Ngày 6/4/2025, tại Văn miếu Mao Điền – không gian linh thiêng của truyền thống hiếu học Xứ Đông, Trường THPT Cẩm Giàng đã tổ chức thành công chuyên đề giáo dục cấp thành phố với chủ đề: “Tổ chức hoạt động trải nghiệm nhằm phát triển năng lực chuyên biệt cho học sinh THPT trong dạy học Lịch sử: Tìm hiểu truyền thống hiếu học, khoa bảng Xứ Đông”. Chương trình có nhiều hoạt động trải nghiệm sáng tạo, góp phần đổi mới mạnh mẽ việc dạy học Lịch sử trong nhà trường phổ thông.
Quy tụ đông đảo đại biểu, lan tỏa giá trị giáo dục
Chương trình diễn ra trong không khí trang trọng, thu hút sự quan tâm của đông đảo đại biểu, giáo viên và học sinh.
Tham dự chuyên đề có ông Đỗ Duy Hưng – Phó giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hải Phòng, bà Phạm Thị Thu Hà- Trưởng phòng giáo dục trung học cùng các lãnh đạo, chuyên viên Sở Giáo dục và Đào tạo Hải Phòng. Bên cạnh đó còn có đại diện lãnh đạo địa phương xã Mao Điền, các thành viên Hội đồng bộ môn Lịch sử cấp THPT, đại diện Ban Giám hiệu, giáo viên môn Lịch sử các trường THPT, cùng đông đảo học sinh tham gia thực hiện chuyên đề. Đặc biệt, sự hiện diện của các cơ quan báo chí như Trung tâm Báo chí và Truyền thông Hải Phòng, Cổng thông tin điện tử thành phố Hải Phòng đã góp phần lan tỏa ý nghĩa của chương trình.
Phát biểu chỉ đạo tại chương trình, ông Đỗ Duy Hưng- Phó giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hải Phòng nhấn mạnh vai trò của việc đổi mới phương pháp dạy học, đặc biệt là tổ chức các hoạt động trải nghiệm gắn với di sản nhằm phát triển năng lực toàn diện cho học sinh.
Đưa Lịch sử “sống dậy” qua trải nghiệm
Mở đầu chương trình là các tiết mục văn nghệ chào mừng giàu cảm xúc, tạo không khí trang trọng nhưng gần gũi. Tiếp đó, đồng chí Nguyễn Đức Mạnh trình bày báo cáo đề dẫn, làm rõ mục tiêu, ý nghĩa và định hướng triển khai chuyên đề.
Theo định hướng đổi mới giáo dục, dạy học Lịch sử không chỉ dừng lại ở việc cung cấp tri thức mà hướng tới phát triển năng lực người học. Trong đó, hoạt động trải nghiệm tại di sản được xem là “chìa khóa” giúp học sinh tiếp cận lịch sử một cách trực quan, sinh động và giàu chiều sâu.
Thông qua việc trực tiếp tìm hiểu hệ thống bia tiến sĩ, kiến trúc và các nhân vật lịch sử tại Văn miếu Mao Điền, học sinh được rèn luyện năng lực tìm hiểu, tư duy lịch sử và khả năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn – những yêu cầu cốt lõi của chương trình giáo dục phổ thông mới.
Sân chơi sáng tạo – Nơi học sinh “hóa thân” thành sĩ tử xưa
Điểm nhấn của chuyên đề là hội thi giáo dục di sản với chủ đề “Phát huy truyền thống khoa bảng Xứ Đông”, được thiết kế công phu với 4 vòng thi: giới thiệu, viết thư pháp, luận giải và ứng khẩu. Bốn đội thi: Bút Ngọc, Nghiên Hương, Lều Chõng và Đăng Khoa đã mang đến những phần thể hiện giàu sáng tạo, kết hợp nhuần nhuyễn giữa kiến thức, nghệ thuật và cảm xúc.
Ở phần thi giới thiệu, học sinh hóa thân thành các sĩ tử xưa qua những hoạt cảnh sinh động, tái hiện không khí trường thi Nho học. Phần thi viết thư pháp tôn vinh nét đẹp văn hóa truyền thống, đồng thời thể hiện sự khéo léo, tinh tế của người học. Đặc biệt, phần thi luận giải đã mở ra một hành trình khám phá sâu sắc về Văn miếu Mao Điền – từ kiến trúc, lịch sử, con đường khoa bảng đến các danh nhân tiêu biểu. Những câu chuyện về các vị danh nhân như “Vạn thế sư biểu” Khổng Tử, “Bà chúa Sao Sa” Nguyễn Thị Duệ… được tái hiện sinh động, góp phần khơi dậy niềm tự hào dân tộc và ý thức trách nhiệm trong thế hệ trẻ.
Khẳng định hiệu quả mô hình “Học từ di sản”
Không chỉ là một hoạt động chuyên môn, chuyên đề còn là minh chứng thuyết phục cho hiệu quả của mô hình “Học từ di sản” trong dạy học Lịch sử. Từ những trang sách tưởng chừng khô khan, lịch sử đã trở nên gần gũi, sống động thông qua trải nghiệm thực tế, hoạt động sáng tạo và ứng dụng công nghệ. Học sinh không chỉ “biết” mà còn “hiểu”, “cảm” và “vận dụng” – đúng với tinh thần đổi mới giáo dục.
Kết thúc chương trình, Trường THPT Cẩm Giàng khẳng định sẽ tiếp tục phát huy những kết quả đạt được, đồng thời lắng nghe ý kiến đóng góp từ các đại biểu để hoàn thiện hơn nữa các hoạt động chuyên môn trong thời gian tới.
Chuyên đề khép lại, nhưng dư âm còn đọng lại là một thông điệp rõ ràng: khi Lịch sử được “đánh thức” từ di sản, môn học này không chỉ hiện hữu trong nhận thức mà còn chạm tới cảm xúc, nuôi dưỡng khát vọng học tập và ý thức cống hiến trong mỗi học sinh./.